وەزارەتی دارایی و ئابووری وەڵامی جێگری سەرۆكی پەرلەمانی عێراق دەداتەوە، بەڵگەی پێویست دەخاتەروو كە بڕی پارەی نێردراو بۆ عێراق چەند بووە.
ئەمڕۆ سێشەم نۆی حوزەیران، لە روونكردنەوەیەكی دەستەی دەستپاكیدا هاتووە، لە وەڵامی ئەو بەیاننامەیەی جێگری یەكەمی سەرۆكی ئەنجوومەنی نوێنەران كە تێیدا داوای لە حكوومەتی فیدراڵی كرد، گواستنەوەی هەر پارەیەك بۆ حكوومەتی هەرێمی كوردستان ڕابگرێت تا یەكلاكردنەوەی تەواو لەبارەی ئەو بڕە پارانەی بۆی نێردراوە.
وەزارەت دەڵێت، حكوومەتی هەرێمی كوردستان بە بەردەوامی ئامادەیی خۆی دەربڕیوە بۆ چارەسەركردنی هەر كێشەیەكی هەڵپەسێردراو یان یەكلاكردنەوەی پێوەندیدار، بۆیە دووپاتی دەكەینەوە كە هەرێمی كوردستان، هەموو ئەركەكانی جێبەجێ كردووە كە لە یاسای بەڕێوەبردنی دارایی ژمارە (6)ی ساڵی 2019 و یاسای بودجەی گشتی فیدراڵی ژمارە (13) بۆ ساڵانی (2023، 2024، و 2025) دیاری كراوە.
ئەو وەزارەتە دەڵێت، دەمانەوێ كۆمەڵێك ڕاستی یاسایی و دارایی پێوەندیدار بۆ ڕای گشتی ڕوون بكەینەوە بەم شێوەیەی خوارەوە:
1-حكوومەتی هەرێم پابەند بوو بە گواستنەوەی پشكی گەنجینەی فیدراڵی لە ماوەی ساڵی 2025 بەپێی بڕگەكانی یاساكانی پێشوو و بەپێی ئەو ڕێككەوتنەی لەگەڵ حكوومەتی فیدراڵی پێشوودا كراوە، وەك لە خشتەی ژمارە (1)دا بە وردی هاتووە، بەپێچەوانەوە مووچەی فەرمانبەرانی هەرێم بودجەی بۆ دابین دەكرا و شایستەكانیان بۆ تەنیا 10 مانگ لە ساڵی پێشوودا گواسترایەوە. مووچەی مانگەكانی تشرینی دووەم و كانوونی دووەم دابین نەكرا، سەرەڕای ئەوەی لە ماوەی ئەو دوو مانگەدا مووچەی فەرمانبەرانی داودەزگاكانی تری دەوڵەتی عێراق دابین كرابوو.
2- لە ساڵی 2026 بەپێی ڕێكارە دامەزراوەكان و ئەو ڕێككەوتنەی لە نێوان هەردوولادا ئەنجام دراوە، پشكی خەزێنەی فیدراڵی لە داهاتی نانەوتی لە هەرێم بۆ مانگەكانی 1، شوبات، ئادار، نیسان و ئایار گواسترایەوە، وەك لە خشتەی (2)دا بە وردی باس كراوە. لەبارەی مانگی ئادار و نیسان، داهاتی غەیرە نەوتی لە هەرێم شایەتی دابەزینی بەرچاوی بەخۆیەوە بینی بەهۆی بارودۆخی شەڕی ناوچەكە و نەگەیشتن بە ڕێككەوتن لەسەر جێبەجێكردنی سیستمی ئاسیكۆدا لە دەروازە سنوورییەكانی هەرێم، كە وەك ئامرازێك بۆ سەپاندنی گەمارۆی ئابووری بەسەر ناوچەكەدا بەكار هێنرا. سەرەڕای ئەوەش ڕێككەوتنێك لەگەڵ حكوومەتی فیدراڵی پێشوودا كرا كە گواستنەوەی (50%)ی داهاتە غەیرە نەوتییەكان بۆ گەنجینەی فیدراڵی دیاری كرا، بە لەبەرچاوگرتنی دابەزینی داهاتەكان لەو ماوەیەدا. هەروەها پێویستە ئاماژە بەوە بكرێت كە گفتوگۆكان لەبارەی جێبەجێكردنی سیستمی ئاسیكۆدا لە دەروازە سنوورییەكانی هەرێم گەیشتوونەتە قۆناغی كۆتایی، بەڵام بەداخەوە حكوومەتی فیدراڵی دواكەوتووە لە دەركردنی بڕیاری پێویست لەسەر ئەم بابەتە.
3- جێگری یەكەمی سەرۆكی پەرلەمان دەبوو بۆ چارەسەری یاسایی و دەستووری بۆ پرسی خەرجكردنی ڕاستەقینەی ئارەزوومەندانە. بەهۆی جێبەجێكردنی ئەم بڕگەیە، شایستەییەكانی هەرێم لە بودجەی فیدراڵییەوە بە مووچەشەوە، بە تەواوی پارەدار نەكراون. ئەمە تەنیا هەرێمی كوردستان دەگرێتەوە و پارێزگارەكانی تری عێراق ناگرێتەوە. داوای لێبڕین یان ڕاگرتنی مووچەی بەشێك لە دانیشتووان، لە كاتێكدا لێخۆشبوونی ئەوانی تر سەرلێشێواوانەیە، بەتایبەتی لە كەسێكەوە دێت كە پۆستی جێگری یەكەمی سەرۆكی پەرلەمان بەدەستەوەیە. ئەمەش پێویستی بە دەستەبەركردنی پاراستنی مافە.